بورس انرژی چیست؟

بورس انرژی چیست؟
 بورس ایران از شاخه‌های مختلفی از جمله بورس کالا، فرابورس، بورس اوراق بهادار، بورس آتی کالا و بورس انرژی تشکیل شده است.

 

مفهوم بورس انرژی 

 

شرکت بورس انرژی (سهامی عام) بر اساس قانون بازار اوراق بهادار ایران در سال ۱۳۸۴ مجلس شورای اسلامی تاسیس و در سال ۱۳۹۱ در اداره کل ثبت شرکت‌ها و موسسات غیر تجاری به ثبت رسید.
فعالیت‌های عملیاتی بورس انرژی در زمینه انجام معاملات نقدی، قرارداد سلف موازی استاندارد، قراردادهای آتی و اختیار معامله و جهت مرتفع‌سازی نیازهایی از جمله خرید و فروش منابع انرژی، تامین مالی برای تولیدکنندگان و تامین منابع انرژی برای توزیع‌کنندگان و مصرف‌کنندگان، از همان سال تصویب آغاز به فعالیت نمود.

منظور از بورس انرژی انجام معاملات فقط در حوزه انرژی است از جمله  نفت، گاز، برق و محصولات پتروشیمی و… .

 

انواع بازار بورس انرژی

 

بورس انرژی به 3 دسته بازار فیزیکی، مشتقه و فرعی‌ تقسیم می شود.
بازار فیزيکی شامل سه تابلوی برق، نفت و گاز و تابلوی ساير حامل‌های انرژی و بازار مشتقه شامل سه تابلوی قرارداد سلف موازی استاندارد، قرارداد آتی و قرارداد اختیار معامله است.

 

 

 

نحوه و فرآیند انجام معاملات در بورس انرژی

 

مشتريان بورس انرژی اعم از خريداران و فروشندگان موظفند که قبل از انجام معاملات در بورس اقدام به اخذ کد نمايند.
به عنوان مثال برای برق باید متقاضیان با مراجعه به شرکت مديريت شبکه برق ايران، فرم تکمیل شده (معرفی نامه جهت درخواست کد خاص برای معاملات برق در بورس انرژی) را از آن شرکت دريافت ‌نمايند سپس فرم های زیر را تکمیل کنند.
 

  •  احراز هويت مشتری
  • درخواست کد معاملاتی
  •  بیانیه ريسک
     

سپس نسبت به اخذ کد معاملاتی از طريق شرکت‌های کارگزاری دارای مجوز فعالیت در بورس انرژی اقدام نمايند.
هنگام مراجعه به شرکت‌های کارگزاری باید مدارک و اطلاعات مندرج دربند ب ماده 21 دستورالعمل معاملات کالا و اوراق بهادار مبتنی بر کالا در بورس انرژی را به همراه خود داشته باشید.
 

  •  اطلاعات در خصوص اساسنامه، شناسه ملی، شرکتنامه، آگهی روزنامه رسمی درخصوص تأسیس وآخرين تغییرات آن، آگهی آخرين تغییرات مديران وصاحبان امضای مجاز، ترکیب سهامداران، مالکان يا شرکاء بالای ده درصد، مؤسسان، اعضای هیأت مديره و مديرعامل، بازرسان، حسابرسان ونشانی اقامتگاه آنان
  •  اطلاعات مربوط به حساب بانکی مرتبط بامعاملات کالا يا اوراق بهادارمبتنی بر کالا
  •  اطلاعات درمورد حجم معاملات قبلی
  •  اصل مدرک شناسايی صاحبان امضای مجاز شامل شناسنامه وکارت ملی وکپی مصدق تمامی صفحات مدارک مذکور

 

پس از دريافت کد معاملاتی می توانید اقدام به معامله کنید. 

 


نحوه فعالیت در بورس انرژی

 

قبل از حضور در معاملات بورس انرژی، مشتریان می‌بایست نسبت به اخذ کد سهامداری برای ورود به این بازار اقدام کنند و فرایند آن به شرح زیر است:

در ابتدا باید به یکی از ۴۰ کارگزاری رسمی مجوزدار در بورس انرژی مراجعه کنید تا کد سهامداری خود را دریافت کنید سپس از طریق نام کاربری و رمزی که در اختیار فرد قرار داده خواهد شد می‌تواند به سیستم معاملات آنلاین وارد شده و کلیه نماد‌های بورس انرژی با قیمت‌های آن‌ها و همچنین سفارشات خرید و فروش را مشاهده کند.
هم اکنون  سهام 20 پالایشگاه نفت و گاز و 20 نیروگاه تولید برق و 10 مجتمع پتروشیمی در بورس انرژی حضور دارند.

 

30 شرکت سهام دار بورس انرژی در حوزه نفت و گاز و پتروشیمی

 

  • شرکت ملی نفت
  • شرکت پخش فرآورده‌های نفتی ایران
  • شرکت پالایش نفت آبادان
  • شرکت پالایش نفت اصفهان
  • شرکت پالایش نفت بندر عباس
  • شرکت پالایش نفت بهران
  • شرکت پالایش نفت تبریز
  • شرکت پالایش نفت تهران
  • شرکت پالایش نفت امام خمینی
  • شرکت پالایش نفت شیراز
  • شرکت پالایش گاز ایلام
  • شرکت پالایش گاز خانگیزان
  • شرکت پالایش نفت کرمانشاه
  • شرکت پالایش نفت لاوان
  • مجتمع گازی پارس جنوبی عسلویه
  • شرکت پتروشیمی بندر امام خمینی
  • شرکت پتروشیمی جم
  • شرکت پتروشیمی رازی
  • شرکت پتروشیمی زاگرس
  • شرکت پتروشیمی فن آوران
  • شرکت پتروشیمی کرمانشاه
  • شرکت پتروشیمی مبین
  • شرکت ذوب آهن اصفهان
  • شرکت زغال سنگ البرز مرکزی
  • شرکت زغال سنگ کرمان
  • واحد کک سازن و پالایش قطران زرند
  • شرکت پروده طبس
  • شرکت پتروشیمی تبریز
  • شرکت پتروشیمی شازند
  • شرکت پتروشیمی مبین

 


20 شرکت سهام دار بورس انرژی در حوزه تولید برق

 

  • نیروگاه سیکل ترکیبی فارس (شرکت مولد نیروگاهی تجارت فارس)
  • نیروگاه زرند (تولید برق مپنا)
  • نیروگاه زنبق یزد (تعاونی کارکنان نیروگاه یزد)
  • نیروگاه سیکل ترکیبی ارومیه (شرکت تدبیرسازان سرامد)
  • نیروگاه سیکل ترکیبی سبلان (شرکت سبلان برق امید)
  • نیروگاه سیکل ترکیبی شریعتی (شرکت اندیشه سازان بهین سرآمد)
  • نیروگاه سیکل ترکیبی نیشابور (شرکت ساینا گستر پردیسان)
  • نیروگاه سیکل سنندج (شرکت تولید نیروی برق سنندج)
  • نیروگاه سیکل  ترکیبی منتظر قائم (شرکت توسعه برق و انرژی سپهر)
  • نیروگاه شهید منتظر قائم (شرکت توسعه برق و انرژی سپهر)
  • نیروگاه سیکل ترکیبی خوی (شرکت تولید نیروی پرتو شمس تابان)
  • نیروگاه سیکل ترکیبی گیلان (شرکت توسعه مسیر برق گیلان)
  • نیروگاه سیکل ترکیبی قم (شرکت پیوند گستر پارس)
  • نیروگاه شهدای پاکدشت (شرکت تولید نیروی برق دماوند)
  • نیروگاه شهید منتظری (شرکت پرشین فولاد)
  • نیروگاه کازرون (شرکت سایپا گستر پردیسان)
  • نیروگاه کهنوج (شرکت تولید برق ماهتاب کهنوج)
  • نیروگاه کاشان (شرکت ساخت و بهره برداری انرژی)
  • نیروگاه آبادان (شرکت تولید نیروی برق آبادان)
  • نیروگاه سلطانیه (شرکت تولید نیروی مرکزی صبا)

 


مزایا بورس انرژی نسبت به سایر بورس ها
 
  • داشتن  تضمین برای کالای خریداری شده 
  • انجام معاملات بر اساس استاندارد‌های شفاف
  • کم شدن ریسک خرید و فروش حامل‌های انرژی
  • کم شدن برخی هزینه‌های از جمله هزینه‌های حمل و نقل
  • تسویه روزانه به همراه شفافیت در سفارشات خرید و فروش

 

درکل بازار بورس انرژی ایران، راهی برای جذب نقدینگی و معاملات شفاف حوزه انرژی در ایران است که در سال های آینده استقبال بسیاری از آن خواهد شد.